Waarom BIM stopt bij de architect, en waarom dat voor aannemers geen probleem hoeft te zijn
8 op de 10 architecten werkt met BIM. De toepassing van BIM bij aannemers ligt rond de 10 procent. Dat blijkt uit cijfers van USP Marketing Consultancy. Zo is de bouwketen nu eenmaal ingericht: elke partij werkt met zijn eigen tools, op zijn eigen manier. BIM is daarin een krachtig instrument, maar geen garantie dat informatie ook aankomt bij iedereen die ermee moet werken. Want informatie die digitaal vertrekt, komt lang niet altijd digitaal aan.
De keten breekt halverwege
BIM gaat ervan uit dat informatie door de keten stroomt. Van ontwerp naar constructie, van kantoor naar bouwplaats. Iedereen werkt met dezelfde bron, fouten worden eerder opgemerkt, minder werk hoeft opnieuw gedaan te worden.
Maar als de aannemer niet met BIM werkt, en de uitvoerder er geen toegang toe heeft, stopt die doorstroom. Tekeningen worden geëxporteerd naar PDF, rondgemaild, opgeslagen op een gedeelde schijf, uitgeprint en meegenomen naar de bouwplaats. Na een revisie weet niemand meer zeker of de versie die hij heeft ook de versie is die geldt.
BIM hoeft niet door de hele keten te lopen om zijn waarde te hebben.
Wat BIM in de praktijk vooral is
Volgens onderzoek van USP Marketing Consultancy is de meest gebruikte BIM-functionaliteit het genereren van 2D-tekeningen vanuit het 3D-model. Complexere toepassingen waarbij planning, kosten en uitvoering aan het model zijn gekoppeld, worden significant minder gebruikt.
Voor de meeste partijen in de keten is BIM een manier om tekeningen te maken. Wat er daarna met die tekeningen gebeurt, valt buiten het model. Dat hoeft geen probleem te zijn. BIM hoeft niet door de hele keten te lopen om zijn waarde te hebben. Als de informatie die eruit komt maar betrouwbaar aankomt bij iedereen die ermee werkt, is er weinig aan de hand. Precies daar wringt het.
Meer BIM-software bij aannemers en uitvoerders lost het onderliggende probleem niet op.
Geen technologieprobleem. Een informatieprobleem.
Meer BIM-software bij aannemers en uitvoerders lost het onderliggende probleem niet op. Het probleem zit niet in welke tool iemand gebruikt, maar in hoe informatie door de keten wordt gedeeld. Wie deelt wat, wanneer, met wie, en hoe weet iedereen zeker dat wat hij heeft ook klopt?
Het antwoord zit niet in meer software bovenop de bestaande keten. Het zit in versiebeheer in de bouw als werkafspraak: één plek, één actuele versie, zichtbaar voor iedereen die eraan werkt.
Eén centrale plek waar duidelijk is welke versie van elk document geldt, voor iedereen die eraan werkt. Op kantoor én op de bouwplaats.
Van digitaal beschikbaar naar digitaal bruikbaar
Bouwbedrijven leggen al veel vast. De informatie is er. Alleen komt wat vastgelegd wordt niet altijd betrouwbaar aan bij iedereen die het nodig heeft. Een tekening die klopt in het model maar als verouderde PDF op de bouwplaats belandt, heeft geen waarde. Daarvoor heb je geen BIM-implementatie door de gehele keten heen nodig. Maar wel één centrale plek waar duidelijk is welke versie van elk document geldt, voor iedereen die eraan werkt. Op kantoor én op de bouwplaats.
Veelgestelde vragen
Waarom werken aannemers minder met BIM dan architecten?
BIM is primair ontwikkeld als ontwerptool. Voor architecten zijn de voordelen direct: sneller tekenen, minder fouten in het ontwerp. Voor aannemers is de toegevoegde waarde minder vanzelfsprekend, zeker als de rest van de keten ook niet met BIM werkt. De investering in software, training en werkproces weegt voor veel aannemers niet op tegen wat het oplevert.
Wat gaat er mis als BIM niet door de hele keten wordt gebruikt?
Informatie die in BIM is vastgelegd, wordt op een gegeven moment geëxporteerd naar statische bestanden zoals PDF’s. Dat is op zichzelf geen probleem, zolang iedereen die ermee werkt zeker weet dat hij de juiste versie heeft. Precies daar zit de uitdaging: zonder centrale afspraken over versiebeheer is dat niet gegarandeerd.
Wat is het verschil tussen BIM en versiebeheer?
BIM is in theorie de single source of truth: één model met alle actuele informatie. Maar dat geldt alleen voor wie er toegang toe heeft en ermee werkt. Voor de rest van de keten, en dat is in de praktijk een groot deel, is versiebeheer de werkafspraak die dat gat dicht. Niet als vervanging van BIM, maar als manier om de informatie die eruit komt betrouwbaar te laten aankomen bij iedereen die het nodig heeft.